HẠNH PHÚC KHÔNG PHẢI ĐÍCH ĐẾN, MÀ LÀ MỘT HÀNH TRÌNH
Khi Hạnh phúc vượt qua những con số kinh tế để trở thành mục tiêu toàn cầu
Trong suốt nhiều thập kỷ, nhân loại đã bị cuốn vào một cuộc đua không hồi kết mang tên "Tăng trưởng GDP", nơi sự phồn vinh của một quốc gia thường bị giới hạn trong những bản báo cáo tài chính khô khan. Thế nhưng, liệu những con số ấy có thực sự định lượng được nụ cười hay sự bình yên của con người? Sự ra đời của Ngày Quốc tế Hạnh phúc 20/3 chính là câu trả lời mang tính bước ngoặt của cộng đồng quốc tế, đánh dấu sự dịch chuyển vĩ đại từ tư duy trọng vật chất sang việc tôn vinh giá trị nhân văn cốt lõi.
Hành trình từ dải Himalaya đến nghị trường Liên Hợp Quốc
Dưới góc độ báo chí, lịch sử của Ngày Quốc tế Hạnh phúc là một câu chuyện truyền cảm hứng về cách một tư tưởng nhỏ bé có thể thay đổi nhận thức toàn cầu. Mọi chuyện không bắt nguồn từ những siêu cường kinh tế, mà xuất phát từ Vương quốc Bhutan – một quốc gia nhỏ bé nằm nép mình giữa dãy Himalaya hùng vĩ.
Từ những năm đầu của thập niên 1970, vị vua thứ tư của Bhutan, Jigme Singye Wangchuck, đã đưa ra một quyết định táo bạo: chọn "Tổng Hạnh phúc Quốc gia" (Gross National Happiness - GNH) làm thước đo cho sự phát triển của đất nước, thay vì chỉ chạy theo Tổng Sản phẩm Quốc nội (GDP) như phần còn lại của thế giới. Triết lý này được xây dựng trên bốn trụ cột kiên cố: phát triển kinh tế - xã hội bền vững, bảo tồn văn hóa, bảo vệ môi trường và quản trị tốt.
Đến năm 2011, chuyên gia Liên Hợp Quốc Jayme Illien đã chính thức đệ trình ý tưởng về một ngày toàn cầu để nhận thức về hạnh phúc lên các quan chức cấp cao của Liên Hợp Quốc. Với sự khởi xướng và vận động không ngừng nghỉ từ Bhutan, tư tưởng này đã tạo nên một làn sóng đồng thuận mạnh mẽ. Vào mùa hè năm 2012, Đại hội đồng Liên Hợp Quốc đã nhất trí thông qua Nghị quyết 66/281 với sự ủng hộ của tất cả 193 quốc gia thành viên, chính thức chọn ngày 20/3 hàng năm là Ngày Quốc tế Hạnh phúc. Sự kiện này là một bản tuyên ngôn khẳng định rằng: tiến bộ của nhân loại phải là sự gia tăng hạnh phúc và phúc lợi con người, chứ không đơn thuần chỉ là mở rộng quy mô nền kinh tế.
Việc Liên Hợp Quốc lựa chọn ngày 20/3 hoàn toàn không phải là một sự ngẫu nhiên của lịch sử, mà chứa đựng một hàm ý biểu tượng sâu sắc. Ngày 20/3 hàng năm là thời điểm điểm phân (xuân phân), khi mặt trời nằm ngang đường xích đạo, tạo ra hiện tượng ngày và đêm có độ dài bằng nhau trên khắp Trái Đất.
Dưới lăng kính triết học, sự bằng nhau của ngày và đêm chính là biểu tượng tuyệt đối của sự cân bằng và hài hòa trong vũ trụ – sự hòa hợp giữa âm và dương, giữa ánh sáng và bóng tối, giữa ước mơ và hiện thực. Thông điệp mà Liên Hợp Quốc muốn gửi gắm rất rõ ràng: Cân bằng chính là chiếc chìa khóa vạn năng mở ra cánh cửa hạnh phúc. Một xã hội hạnh phúc không thể tồn tại nếu có sự phát triển lệch pha, nơi kinh tế thăng hoa nhưng môi trường bị tàn phá, hay vật chất dư thừa nhưng đạo đức và sự gắn kết cộng đồng lại suy đồi.
Chủ đề năm 2026: Tái định hình giá trị và tiếng gọi của sự đoàn kết
Mỗi năm, Liên Hợp Quốc lại đưa ra một thông điệp riêng để định hướng hành động toàn cầu. Năm 2026, Chủ đề Ngày Quốc tế Hạnh phúc tập trung vào thông điệp: Tái định hình các giá trị sống, khuyến khích sự đoàn kết và lòng trắc ẩn giữa con người với nhau. Trong bối cảnh nhân loại vẫn đang nỗ lực phục hồi sau những biến động lớn của thời đại, từ những cuộc khủng hoảng sức khỏe toàn cầu đến sự gia tăng của trí tuệ nhân tạo, từ biến đổi khí hậu đến những căng thẳng địa chính trị. Sự lặp lại các khủng hoảng này đặt ra một câu hỏi: Liệu các giá trị mà chúng ta đã theo đuổi trong nhiều thập kỷ – sự tăng trưởng không ngừng, sự cạnh tranh khốc liệt, sự tiêu dùng quá độ – có còn phù hợp để mang lại sự hạnh phúc bền vững cho nhân loại? Tái định hình giá trị không chỉ là một lời kêu gọi mơ hồ; nó đòi hỏi một sự phân tích sâu sắc về bản chất của sự phát triển và hạnh phúc, tập trung vào hai định hướng hành động rất cụ thể. Đầu tiên là việc quay về tìm kiếm những giá trị tinh thần bền vững, hay nói cách khác là tập trung vào bình an cốt lõi. Thứ hai là việc đề cao lòng trắc ẩn và sự gắn kết cộng đồng để giải quyết sự phân cực đang gia tăng. Chủ đề 2026 là sự tiếp nối hoàn hảo của thông điệp cân bằng từ Bhutan năm 1970 và nghị quyết của Liên Hợp Quốc năm 2012; nó không chỉ là sự nhắc nhở về sự cân bằng, mà là một lời kêu gọi chủ động tái định hình lại hệ thống giá trị của xã hội, đặt con người, lòng trắc ẩn và sự bình an làm ưu tiên hàng đầu.
Điều gì thực sự quan trọng trong cuộc đời? Nó kêu gọi các chính phủ, tổ chức và mỗi cá nhân nhìn nhận lại những giá trị cốt lõi, từ bỏ lối sống vị kỷ để hướng tới sự thấu cảm. Hạnh phúc của năm 2026 không phải là sự hưởng thụ cá nhân đơn độc, mà là sự chữa lành tập thể, là cái nắm tay thật chặt để vượt qua khác biệt, xóa bỏ bất bình đẳng và cùng nhau xây dựng một cộng đồng vững bền.

Hạnh phúc là mục tiêu quốc gia
Nếu lịch sử dạy chúng ta về ý nghĩa của sự cân bằng, thì những hành động cụ thể đang định hướng tương lai. Mô hình được cộng đồng quốc tế khuyến khích không chỉ là lý thuyết; nó đòi hỏi sự kết hợp giữa "Tự chăm sóc và lan tỏa niềm vui" và "Kết nối và sống bền vững", tức là sự cân bằng giữa phát triển kinh tế và bình an tinh thần, giữa con người và tự nhiên. Sự kết hợp này phản ánh đúng tinh thần của 'Hạnh phúc' mà các quốc gia hạnh phúc nhất thế giới năm 2025 – Phần Lan, Đan Mạch, Iceland – đang thực hành. Nó không chỉ là về nụ cười cá nhân, mà là về một xã hội mà các cá nhân cảm thấy được hỗ trợ, an toàn, và có thể sống hài hòa với môi trường xung quanh.
Tại Việt Nam, triết lý về hạnh phúc vốn đã được đúc kết từ lâu đời và ăn sâu vào tiềm thức dân tộc. Đáng chú ý, ngay từ khi giành độc lập, "Độc lập - Tự do - Hạnh phúc" đã trở thành tôn chỉ quốc gia. Hòa chung nhịp đập toàn cầu, vào cuối năm 2013, Thủ tướng Chính phủ Việt Nam đã ban hành quyết định phê duyệt Đề án Tổ chức các hoạt động nhân Ngày Quốc tế Hạnh phúc, và năm 2014 đánh dấu lần đầu tiên nước ta chính thức tổ chức lễ kỷ niệm ngày này. Hạnh phúc của người dân – sự bình yên trong từng nếp nhà – chính là mục tiêu cao cả nhất của mọi hành động bảo vệ và kiến tạo xã hội.
Ngày Quốc tế Hạnh phúc 20/3 không chỉ là một mốc thời gian trên tờ lịch để chúng ta trao nhau những lời chúc tụng. Nó là một lời nhắc nhở rằng: Hạnh phúc là một quyền cơ bản của con người. Trong một thế giới đầy rẫy sự cạnh tranh và những áp lực vô hình, hạnh phúc là một đích đến được xây dựng từ lòng biết ơn, sự sẻ chia và tình yêu thương đồng loại.
Năm 2026 này, hãy thử sống chậm lại, tái định hình lại những giá trị của riêng bạn, và nhớ rằng: Hạnh phúc đôi khi đơn giản chỉ là trao đi một nụ cười, để thấy biết ơn cuộc đời! Hạnh phúc không phải là một đích đến xa xôi để chúng ta mải miết chạy đi tìm, mà nó nằm ngay trên hành trình ta đang đi. Chúc bạn và những người thân yêu một ngày 20/3 thật ấm áp, bình yên và luôn biết cách tự tạo ra hạnh phúc từ những điều nhỏ bé xung quanh mình!
TS. Tạ Thị Thảo - Bộ môn Công tác xã hội

