Thực tập nghề nghiệp luôn là một dấu mốc đặc biệt đối với sinh viên, nhất là sinh viên ngành Công tác xã hội. Đó không chỉ là lúc kiến thức trên giảng đường được thử sức trong môi trường thực tế, mà còn là hành trình để mỗi người trẻ học cách lắng nghe, thấu hiểu và trưởng thành hơn qua từng trải nghiệm. Sinh viên Tống Thị Thuý - CTXH K20 đã chia sẻ những cảm nhận chân thành sau thời gian thực tập tại UBND xã Tân Cương, tỉnh Thái Nguyên với tư cách một cán bộ Đoàn TNCSHCM, em đã có cơ hội tham gia nhiều hoạt động ý nghĩa và hiểu sâu hơn giá trị của nghề mình đang theo đuổi. Có những bài học không nằm trong giáo trình. Có những kỹ năng chỉ thật sự hình thành khi người sinh viên bước ra khỏi lớp học, đi vào môi trường làm việc thực tế, gặp gỡ con người thật, công việc thật và những tình huống không thể lường trước.
Với sinh viên ngành Công tác xã hội, kỳ thực tập không đơn thuần là một học phần phải hoàn thành. Đó là khoảng thời gian để thử sức, để soi chiếu lại kiến thức đã học và để hiểu rõ hơn mình có phù hợp với nghề hay không. Quan trọng hơn, đây còn là hành trình giúp mỗi sinh viên trưởng thành hơn trong cách nghĩ, cách làm việc và cách nhìn về giá trị của sự sẻ chia. Trong cuộc trò chuyện với tôi, Thuý đã kể lại hành trình thực tập của mình tại Đoàn Thanh niên xã Tân Cương bằng những cảm xúc rất thật: từ những ngày đầu còn bỡ ngỡ, đến những trải nghiệm đáng nhớ trong các hoạt động Đoàn, hoạt động tình nguyện, công tác hỗ trợ cộng đồng và những bài học nghề nghiệp đọng lại sau khi kỳ thực tập khép lại.

"Khi nhìn lại toàn bộ kỳ thực tập của mình, điều đầu tiên em nghĩ đến là đây thực sự là một quãng thời gian rất ý nghĩa với em. Thực tập không chỉ giúp em vận dụng những kiến thức đã học vào thực tế, mà còn là cơ hội để em trải nghiệm, học hỏi và trưởng thành hơn rất nhiều. Đối với em, thời gian thực tập tại Đoàn Thanh niên xã Tân Cương không chỉ là một nhiệm vụ học tập, mà là một hành trình để em hiểu nghề sâu sắc hơn và hiểu bản thân mình rõ hơn. Thú thật là em khá bỡ ngỡ và có chút lo lắng, vì đây là lần đầu em được làm việc trong một môi trường thực tế. Mọi thứ đều mới mẻ, từ cách làm việc, cách giao tiếp cho đến nhịp độ công việc. Nhưng rất may là em nhận được sự đón tiếp nhiệt tình và sự hướng dẫn tận tâm từ các anh chị cán bộ Đoàn. Chính điều đó đã giúp em dần thích nghi, hòa nhập và tự tin hơn. Những ngày đầu em có lo lắng, nhưng nhờ sự gần gũi và tận tình của các anh chị, em cảm thấy mình được đồng hành, được chỉ dẫn và bớt áp lực hơn rất nhiều. Trong suốt thời gian thực tập, em đã được tham gia khá nhiều hoạt động phong phú và thiết thực. Em hỗ trợ tổ chức các buổi sinh hoạt Đoàn, tham gia chuẩn bị nội dung và hỗ trợ điều hành các chương trình dành cho đoàn viên, thanh niên. Bên cạnh đó, em còn tham gia các hoạt động tuyên truyền, vận động thanh niên nâng cao nhận thức về các vấn đề xã hội như phòng chống tệ nạn xã hội, bảo vệ môi trường và xây dựng lối sống lành mạnh. Ngoài ra, em cũng hỗ trợ các công việc hành chính như nhập dữ liệu, sắp xếp hồ sơ, viết báo cáo, ghi chép biên bản các cuộc họp. Qua mỗi công việc, em đều cảm nhận được rằng dù là việc lớn hay nhỏ thì đều có ý nghĩa riêng và đều đòi hỏi sự nghiêm túc, trách nhiệm. Điều khiến em nhớ nhất có lẽ là những chương trình tình nguyện, đặc biệt là những lần được đi trao quà hỗ trợ cho các hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn, người già neo đơn và trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt. Khi trực tiếp đến thăm hỏi, nhìn thấy hoàn cảnh sống của họ và trao tận tay những phần quà dù không lớn nhưng chứa đựng sự quan tâm, em cảm nhận rất rõ ý nghĩa của sự sẻ chia. Những ánh mắt xúc động và những lời cảm ơn chân thành của người dân khiến em nhận ra rằng công tác xã hội không chỉ là giúp đỡ bằng hành động, mà còn là trao đi sự quan tâm bằng cả trái tim. Em hiểu sâu hơn rằng công tác xã hội không phải là những điều gì quá xa vời, mà bắt đầu từ chính sự quan tâm chân thành đến con người. Khi mình thật sự lắng nghe, thật sự thấu hiểu và tiếp cận người khác bằng thái độ tôn trọng, mình mới có thể hỗ trợ họ hiệu quả. Sau những lần đi thực tế, em cảm nhận rõ hơn ý nghĩa thật sự của nghề Công tác xã hội: đó là đồng hành với con người, giúp đỡ họ bằng trách nhiệm, sự chân thành và lòng nhân ái. Em nghĩ chính những công việc tưởng đơn giản như dọn dẹp vệ sinh môi trường, ra quân tình nguyện, nhập dữ liệu, sắp xếp hồ sơ hay ghi chép biên bản lại giúp em rèn được rất nhiều điều. Em học được cách làm việc cẩn thận hơn, có trách nhiệm hơn và biết sắp xếp công việc một cách khoa học hơn. Có những việc ban đầu em nghĩ là nhỏ, nhưng khi làm rồi mới thấy chính những việc ấy giúp mình hình thành tác phong làm việc nghiêm túc và chỉn chu. Em dần biết cách nói chuyện phù hợp với từng đối tượng khác nhau như cán bộ, người dân hay thanh thiếu niên. Em cũng học được cách lắng nghe nhiều hơn, tôn trọng ý kiến của người khác và cố gắng thấu hiểu họ trước khi đưa ra phản hồi. Với em, đây là một kỹ năng rất quan trọng đối với sinh viên ngành Công tác xã hội. Em nhận ra rằng đôi khi lắng nghe chân thành còn có giá trị hơn rất nhiều lời nói. Kỳ thực tập cũng giúp em hiểu rõ hơn về vai trò của làm việc nhóm, nhất là trong các hoạt động Đoàn. Em nhận ra rằng để một chương trình diễn ra thành công, sự phối hợp nhịp nhàng giữa các thành viên là điều rất quan trọng. Mỗi người có một phần việc riêng, nhưng nếu không hỗ trợ nhau thì sẽ rất khó đạt hiệu quả cao. Em học được cách chia sẻ công việc, phối hợp với mọi người và cùng nhau giải quyết vấn đề khi có khó khăn phát sinh. Trước đây em thường khá lo lắng khi gặp những tình huống mới hoặc phát sinh ngoài kế hoạch. Nhưng trong quá trình thực tập, em nhận ra rằng thực tế không phải lúc nào cũng diễn ra đúng như dự kiến. Có những tình huống cần mình phản ứng nhanh, linh hoạt và bình tĩnh. Điều đó giúp em dần chủ động hơn trong công việc, bớt phụ thuộc hơn và tự tin hơn khi xử lý vấn đề. Em thấy mình trưởng thành hơn ở chỗ không còn quá lúng túng trước những việc bất ngờ, mà học cách thích nghi và cố gắng tìm cách giải quyết.

Với em, bài học lớn nhất là phải có sự kiên nhẫn, trách nhiệm và lòng yêu nghề. Khi làm việc với người dân, đặc biệt là những người có hoàn cảnh khó khăn, em nhận thấy rằng sự chân thành và thái độ tôn trọng là điều rất quan trọng. Chỉ khi mình tạo được niềm tin thì việc hỗ trợ mới thực sự có ý nghĩa và hiệu quả. Kỳ thực tập giúp em hiểu rằng muốn làm tốt nghề Công tác xã hội thì không chỉ cần kiến thức, mà còn cần sự kiên nhẫn, tinh thần trách nhiệm và một trái tim biết yêu thương con người. Trong quá trình thực tập, em cũng thấy có một số khó khăn như một số thanh niên chưa thật sự tích cực tham gia hoạt động Đoàn, điều kiện cơ sở vật chất còn hạn chế, khối lượng công việc khá nhiều trong khi thời gian thực tập lại không quá dài. Nhưng chính những khó khăn đó cũng giúp em hiểu rõ hơn về thực tế và rèn cho em sự kiên trì. Em nghĩ nếu chỉ nhìn thấy thuận lợi thì mình sẽ khó trưởng thành, còn chính những khó khăn mới giúp mình học được cách cố gắng và bền bỉ hơn. Điều quý giá nhất mà em nhận được sau kỳ thực tập hơn 7 tuần là sự trưởng thành. Em thấy mình không chỉ tiến bộ hơn về kỹ năng mà còn thay đổi nhiều trong thái độ làm việc và nhận thức nghề nghiệp. Thực tế tại Đoàn Thanh niên xã Tân Cương đã giúp em hiểu rõ hơn vai trò của người làm công tác xã hội, đồng thời giúp em định hướng rõ ràng hơn cho con đường nghề nghiệp của mình trong tương lai. Sau kỳ thực tập, em cảm thấy mình tự tin hơn, vững vàng hơn và có thêm động lực để tiếp tục theo đuổi nghề Công tác xã hội. Em muốn gửi lời cảm ơn chân thành đến Đoàn Thanh niên xã Tân Cương và các anh chị cán bộ đã tận tình hướng dẫn, hỗ trợ và tạo điều kiện cho em trong suốt quá trình thực tập. Với em, đây là một khoảng thời gian rất đáng trân trọng. Những gì em học được trong kỳ thực tập này sẽ là hành trang quý giá để em tự tin bước tiếp trên con đường phía trước.”

Mỗi kỳ thực tập đi qua đều để lại trong sinh viên những dấu ấn riêng. Có người nhớ những công việc đầu tiên còn vụng về, có người nhớ những lần đi thực tế đầy cảm xúc, cũng có người nhớ những bài học nghề nghiệp đến từ chính những điều bình dị nhất. Với Thuý, kỳ thực tập tại Đoàn Thanh niên xã Tân Cương không chỉ là một giai đoạn học tập, mà còn là hành trình để em hiểu nghề bằng trải nghiệm, trưởng thành bằng va chạm thực tế và nuôi dưỡng rõ hơn tình yêu với ngành Công tác xã hội.
Có lẽ, giá trị lớn nhất của thực tập nghề nghiệp không chỉ nằm ở việc sinh viên đã làm được bao nhiêu việc, mà ở chỗ sau hành trình ấy, các em học được cách nhìn con người bằng sự thấu cảm, nhìn công việc bằng trách nhiệm và nhìn tương lai bằng sự tự tin hơn. Và đó cũng chính là hành trang đẹp nhất mà một kỳ thực tập có thể để lại.

TS. Tạ Thị Thảo - SV Tống Thị Thuý - Lớp CTXH K20

Một số hình ảnh trong thời gian Thuý thực tập tại UBND xã Tân Cương - tỉnh Thái Nguyên